Krakowskie Towarzystwo Przemys這we

KTP mecenasem kultury

 

Online

 
Obecnie jest 1 i 0 online.

Mo瞠sz zalogowa si lub zarejestrowa nowe konto.

Wyprowadzi lud ze 鈔鏚mie軼ia, Janusz A. Majcherek
.: Data publikacji 17-Cze-2007 :: Ods這n: 1593 :: Recenzja :: Drukuj aktualn stron :: Drukuj wszystko:.

Jednym z hase komunistycznej propagandy, pod kt鏎ymi powojenna w豉dza ustanawia豉 p馧 wieku temu nowe porz康ki na sowieck mod喚, by豉 obietnica "wprowadzenia ludu do 鈔鏚mie軼ia". Je郵i kto teraz, dziesi耩 lat po zako鎍zeniu epoki komunizmu w Polsce, walczy o to by ten lud w 鈔鏚mie軼iu pozostawi i obiecuje mu to, ten dopuszcza si oszustwa lub daje 鈍iadectwo g逝poty i nie wiadomo co z dwojga lepsze. Do 鈔鏚mie軼ia musz bowiem wkroczy maj皻ni, a nawet bardzo maj皻ni inwestorzy, kt鏎zy za ci篹kie pieni康ze podnios je ze stanu zniszczenia, do kt鏎ego p馧wieczne przemieszkiwanie w nim ludu doprowadzi這.

字鏚mie軼ie jest w tym przypadku poj璚iem na wp馧 symbolicznym, o znaczeniu nie tylko urbanistycznym, lecz r闚nie spo貫czno-kulturowym. Niekiedy chodzi dos這wnie o stare, zabytkowe centra miast, do kt鏎ych komunistyczne w豉dze kierowa造 biedot, osadzaj帷 j przy pomocy tzw. szczeg鏊nego trybu najmu w cudzych przewa積ie, prywatnych lub odebranych prywatnym w豉軼icielom kamienicach. Jednym z najbardziej ponurych i wymownych przyk豉d闚 takiego gospodarowania zasobami oraz jego skutk闚 s losy krakowskiej, niegdy w wi瘯szo軼i 篡dowskiej, dzielnicy Kazimierz. Opustosza豉 po wymordowaniu przez nazist闚 jej prawowitych w豉軼icieli i mieszka鎍闚, by豉 przez komunist闚 wykorzystywana jako bezp豉tna rezerwa mieszkaniowa, zasiedlana biedot i ho這t. W kr鏒kim czasie element 闚 doprowadzi do kompletnego zdewastowania ca貫j urbanistycznej przestrzeni i poszczeg鏊nych jej obiekt闚, kt鏎e przetrwa造 w豉dz hitlerowskich zbrodniarzy. Przez dziesi璚iolecia do tej historycznej, zabytkowej, za這穎nej w XIV wieku przez Kazimierza Wielkiego dzielnicy ludzie rozs康ni i dbali o 篡cie i zdrowie starali si nie zagl康a. Dopiero od niedawna rozpocz皻o systematyczn renowacj zrujnowanych budynk闚 i ich otoczenia, dzi瘯i zasobnym inwestorom uda這 si ju niekt鏎e fragmenty zabudowy doprowadzi do wygl康u ciesz帷ego oko. Na razie trwa jednak jeszcze stan przej軼iowy, bo wspaniale odnowione i zagospodarowane budowle s御iaduj wci捫 z zapadaj帷ymi si ruderami, a klasa 鈔ednia miesza si z menelstwem. Jest jednak jasne, 瞠 to sytuacja tymczasowa i kiedy ca造 krakowski Kazimierz odzyska blask, a lumpiarstwo z niego zniknie. Na szcz窷cie i oby na zawsze.

Niestety, nie wsz璠zie dzieje si podobnie. Ponadto komunistyczne w豉dze wprowadza造 lud nie tylko do 鈔鏚mie嗆, lecz tak瞠 do pa豉c闚, dwor闚 i willi. Znaczna cz窷 tych obiekt闚 owego spo貫cznego eksperymentu nie przetrwa豉, zamieniona przez nas豉nych lokator闚 w ruder lub wr璚z kup gruz闚. Centra niegdysiejszej kultury zosta造 zdewastowane i zdegradowane, szczeg鏊nie te po這穎ne poza du篡mi o鈔odkami miejskimi i zw豉szcza odebrane w豉軼icielom o nies逝sznym pochodzeniu nie tylko klasowym, ale i narodowym, o czym 鈍iadcz dzieje d鏏r poniemieckich na ziemiach przy陰czonych do Polski po wojnie. Lud rozprawia si z nimi o wiele szybciej i surowiej, czuj帷 szczeg鏊ne przyzwolenie w豉dz zainteresowanych eliminacj obiekt闚 obcej sobie kultury, ale najwidoczniej maj帷 tak瞠 samemu potrzeb zacierania 郵ad闚 jej obecno軼i.

Dzi wida jak na d這ni, 瞠 wprowadzanie ludu do 鈔鏚mie軼ia czy pa豉c闚 nie tylko nie rozwi您uje trwale 瘸dnego problemu, lecz tworzy nowe, z kt鏎ymi trzeba si boryka po latach, gdy cz窷 鈔鏚mie嗆 i pa豉c闚, a zw豉szcza dwor闚, znik豉 ju bezpowrotnie z polskiego krajobrazu, a cz窷 wymaga ogromnych nak豉d闚, by podnie嗆 je z ruin.

Trudno嗆 stanowi jednak nie tylko brak tych 鈔odk闚, lecz r闚nie pokonywanie przeszk鏚 stawianych przez obro鎍闚 ludu, usi逝j帷ych nie dopu軼i do jego rzekomej krzywdy, czyli odebrania mu prawa do dalszej p馧darmowej eksploatacji zasob闚 nale膨cych do kogo innego. W wielu starszych dzielnicach polskich miast do dzisiaj stoj budynki, na kt鏎ych charakterystyczna linia, usytuowana powy瞠j pierwszej kondygnacji, kontrastowo oddziela odnowione czy cho熲y tylko 鈍ie穎 pomalowane lub otynkowane 軼iany usytuowanych tam lokali u篡tkowych, od po這穎nych wy瞠j mieszka, zajmowanych przez lokator闚 z tzw. kwaterunku. Gdzieniegdzie, gdy owej powierzchni u篡tkowej jest sporo, a budynek ma atrakcyjn lokalizacj, pieni璠zy czerpanych od kilku lat z ich wynajmu po cenie rynkowej starczy這 ju do odnowienia reszty, zajmowanej nadal przez lokator闚 p豉c帷ych zani穎ne administracyjnie czynsze. Przewa積ie jednak nie jest tak dobrze, a gdy w budynku nie ma w og鏊e powierzchni u篡tkowej do komercyjnego wynaj璚ia, jest ca趾iem 幢e. Stan techniczny urz康ze i instalacji technicznych, eksploatowanych od kilkudziesi璚iu lat bez remont闚, cz瘰to bywa katastrofalny, a nawet zagra瘸j帷y 篡ciu.

Punkt widzenia obro鎍闚 ludu, jak wszystkich pragn帷ych masowego uszcz窷liwiania na cudzy koszt i powszechnej rado軼i za darmo, ma oczywi軼ie znacznie wi瘯sz si喚 propagandowego oddzia造wania i pozyskiwania zwolennik闚, ni opinia daj帷a si 豉two zdeprecjonowa i wyszydzi jako broni帷a interes闚 "kapitalist闚", "kamienicznik闚", "posiadaczy" i "obszarnik闚". A przecie chodzi o co innego, o powstrzymanie dalszej dewastacji zasob闚 nie tylko materialnych, lecz r闚nie maj帷ych znaczn warto嗆 kulturow, a wi璚 cywilizacyjnego dorobku, nale膨cego do wszystkich. Je郵i posp鏊stwo wprowadza si na salony i do pa豉c闚, by dzieli je prowizorycznymi przepierzeniami na mniejsze pomieszczenia, pali w piecach parkietami i boazeriami lub dobudowywa kom鏎ki z materia逝 pochodz帷ego z rozbieranych element闚 architektonicznych czy cho熲y tylko bezczynnie dopuszcza do zapadania si 軼ian i dach闚, to nie 鈍iadczy przecie bynajmniej o cywilizacyjnym post瘼ie, lecz o regresie. Rozw鎩 cywilizacyjny jest wtedy, gdy przybywa rezydencji, pa豉c闚, salon闚 i willi, a ju istniej帷e s stale odnawiane i coraz lepiej utrzymane. Idea貫m, do kt鏎ego nale篡 d捫y, jest oczywi軼ie, by ka盥a rodzina mia豉 sw鎩 w豉sny domek z ogr鏚kiem. Trzeba jednak szczeg鏊ny nacisk po這篡 na s這wie w豉sny. Znaczy: nie cudzy. Mieszka鎍y cudzych dom闚 na og馧 zreszt nie piel璕nuj ogr鏚k闚, a cz瘰to i samych mieszka.

Niekt鏎zy przedstawiciele stowarzysze lokatorskich czy organizacji mieszkaniowych twierdz, 瞠 tylko kilka procent Polak闚 sta na w豉sne lokum. Proponuj wi璚 wprost lub po鈔ednio by reszta zamieszka豉 w cudzym lub za cudze. Lecz czy mo積a zbudowa domy dla 90% potrzebuj帷ych za pieni康ze pozosta造ch kilku procent, kt鏎zy ju swoje potrzeby mieszkaniowe zaspokoili?

Nie da si, oczywi軼ie, unikn望 pytania o to, dok康瞠 ten lud ze 鈔鏚mie軼ia mia豚y zosta zatem wyprowadzony. Odpowied jest prosta i naturalna: na przedmie軼ia. To okre郵enie r闚nie na wp馧 tylko metaforyczne. W pewnej cz窷ci chodzi bowiem dos這wnie o peryferie wielkich miast, zabudowane betonowymi blokowiskami z wielkiej p造ty, tymi wsp馧czesnymi, wielopi皻rowymi czworakami, bez 瘸dnej urbanistycznej i architektonicznej warto軼i, nad dewastowaniem kt鏎ych nie trzeba b璠zie ubolewa. Czego, jak czego, ale marnych mieszka dla biedoty w Polsce nie brakuje, tworz ca貫, wielkie dzielnice. Na razie wszak瞠 s jeszcze pozajmowane przez dotychczasowych lokator闚, osadzonych w nich z pseudosp馧dzielczego przydzia逝 w latach sze嗆dziesi徠ych, siedemdziesi徠ych i osiemdziesi徠ych. Cz窷 z nich ju pobudowa豉 sobie w ostatnich latach nowe, lepsze siedziby i przenios豉 si do nich, inni s w trakcie lub dopiero si do tego przymierzaj. Najbogatsi kupuj i b璠 kupowa pa豉ce, dwory i wille, odnawia je i przywraca do 鈍ietno軼i. Architektoniczne i kulturowe centra b璠 od篡wa.

O ile, oczywi軼ie, lud nie zostanie w nich utrzymany na si喚 administracyjnymi decyzjami wymuszonymi przez jego obro鎍闚.

.: Powr鏒 do dzia逝 NR 80, 3 SIERPNIA 1999 R. :: Powr鏒 do spisu tekst闚 :.

4 Festiwal Muzyki Polskiej, Moskwa

 

Last Night of the Proms

 

Logowanie

 




 


Problemy z logowaniem?

Jeszcze nie masz konta?
·Zarejestruj si!


Copyright by Krakowskie Towarzystwo Przemys這we
Al. S這wackiego 64, 30-004 Krak闚
Adres do korespondencji:
ul. Basztowa 3/2, 31-134 Krak闚
tel./fax: +48 12 633 55 35, kom.: +48 508 098 800, e-mail: katepe@ktp.org.pl
PKO BP S.A. I ODDZIA KRAK紟 nr 12 1020 2892 0000 5502 0117 1560

Powered by the AutoTheme HTML Theme System
Page created in 0,050573 Seconds