6 x TAK


Domagając się dalekosiężnego planu działań w sferze przebudowy naszej gospodarki, czujemy się zobowiązani do zaprezentowania naszego punktu widzenia na ten temat. Traktując rozwiązania proponowane przez rząd jako realistyczne, w znacznej mierze akceptowane przez nas cele bliskie, pragniemy powiedzieć, jak wyobrażamy sobie cele dalekie reformy rynkowej, a dokładniej rzecz biorąc - jak wyobrażamy sobie reformę rynkową w pełnym tego słowa znaczeniu. Krakowskie Towarzystwo Przemysłowe uważa, że głęboka zmiana w kierunku gospodarki rynkowej powinna składać się w polskich warunkach z następujących nierozdzielnie z sobą związanych elementów:

 

1)    Reforma pieniądza.

Podstawowym elementem tej reformy jest doprowadzenie do wymienialności pieniądza. Jednak to nie wystarcza. Niezbędne jest ponadto zapew­nienie finansowej stabilności, głównie redukcji stopy inflacji do niskiego i stabil­nego poziomu. Rdzeniem tej polityki powinno być ograniczanie podaży pieniądza i wydatków rządowych. Zapewnienie stabilności finansowej ma podstawowe znaczenie dla zapewnienia zaufania inwestorów tak krajowych, jak i zagranicznych do prowadzenia interesów w Polsce i z Polską.

 

2)    Deregulacja, czyli uwolnienie gospodarki od biurokracji.

Deregulacja oznacza zniesienie kontroli wymiany towarowej, ustalania cen i dochodów. Aby przeprowa­dzić deregulację, należy pokonać opór potężnych czynników biurokratycznych przeciwstawiających się zmianie. Deregulacja jest podstawowym warunkiem in­nowacyjności gospodarki.

 

3)    Budowa silnego centralnego ośrodka władzy.

Niezbędne jest istnienie silnego centralnego czynnika politycznego posiadającego siłę zewnętrzną w stosunku do aparatu biurokratycznego i wolę posłużenia się nią na rzecz reform. Ten czynnik polityczny powinien postawić sobie zadanie „neutralizowania wszystkich ogniw przeciwstawiających się zmianom”. W dalszej przyszłości czynnik ten powinien postawić sobie zadanie przeciwstawienia się wszelkim interesom specjalnym - z in­teresami specjalnymi związków zawodowych i związków producentów włącznie - na rzecz interesu ogólnonarodowego. Ważnym składnikiem działania centralnego czynnika politycznego powinno być zjednywanie opinii obywateli dla przeprowa­dzanych reform i budowa poparcia społecznego dla gospodarki rynkowej ponad interesami specjalnymi. Budowa tego rodzaju centralnego ośrodka władzy jest niezbędna dla realizacji reformy.

 

4)    Prywatyzacja.

Prywatyzacja powinna polegać na stopniowej sprzedaży w ręce prywatne wszystkich posiadanych przez państwo przemysłów. Prywatyzacja umoż­liwiłaby:

a)                       Utrzymywanie równowagi finansowej w trudnym okresie reform. Obywatele, wykupując akcje i obligacje firm państwowych, odkładaliby w ten sposób własny popyt konsumpcyjny, podejmując wysiłek inwestycyjny.

b)                        Zrozumienie przez Polaków twórczej rob własności prywatnej, związanej z własnością odpowiedzialności i związanego z nią ryzyka, a także zrozumienie roli własności prywatnej w budowie więzi społecznych.

c)                        Odebranie biurokracji i interesom specjalnym ważnych bastionów oporu przeciwko reformie. Doświadczenie wskazuje, że koncerny i przedsiębior­stwa państwowe są zbyt potężne i obsadzone przez zbyt potężne związki za­wodowe, aby możliwa była deregulacja bez ich „wywłaszczenia”.

 

5)    Reforma podatkowa.

Reforma powinna polegać na wprowadzeniu takiego systemu podatkowego, który zachęcałby obywatela: a) do wysiłku, b) do inwes­towania. Skutkiem związanej z własnością odpowiedzialności, skutkiem wysiłku i inwestowania jest wzrost bogactwa jednostek, które składa się na wzrost bogactwa narodu. Bogactwo inwestowane jako bogactwo oddane na służbę społeczeństwa powinno być wyłączone z podstawy opodatkowania.

 

6)    Reforma celna.

Ideą tej reformy powinny być niskie cła, a generalnie rzecz biorąc wolny handel. Brak celnego protekcjonizmu uniemożliwiałby powstawanie monopoli i pozwoliłby w pełni rozwinąć wydajność i konkurencyjność naszej gospodarki.

 

Taka powinna być, naszym zdaniem, dalekosiężna koncepcja reform. Cele bliskie mogą być i muszą być rzecz jasna bardziej ograniczone. Jednak z dojściem do ostatecznego kształtu rynkowego ustroju gospodarczego nie powinno się zbyt zwlekać w czasie, ponieważ kłopoty ekonomiczne, w jakie w wyniku zmian połowicznych Polska popadnie, spowodować mogą wzrost sił przeciwników reformy.

 

(1987)



2019 ©  Krakowskie Towarzystwo Przemysłowe
http://www.ktp.org.pl/